İbrâhim 52. ayet

Hâzâ belâğun li'n-nâsi ve li-yünzerû bihî ve li-ya'lemû ennemâ hüve ilâhün vâhıd · Ve li-yezzekkera ülü'l-elbâb

"Bu, insanlara bir bildirimdir; onunla uyarılsınlar, O'nun tek bir ilâh olduğunu bilsinler ve akıl sahipleri düşünüp öğüt alsınlar diye."

ب-ل-غ kökü: bir yere varmak, ulaşmak; bülûğ, tebliğ, belâğat aynı kökten.

Kelime Ahkāf 46/35'te işlendi ve orada kaydedilenler burada da geçerlidir; oraya dayanıyorum:

"Tek kelimelik cümle: belâğ — 'bir ulaştırmadır'. Kelime, sûrenin kendisi hakkında bir hüküm veriyor: bu metnin işi ulaştırmaktır… Zorlamak, sonucu üstlenmek ya da hesap sormak, metnin kendine verdiği iş değildir."

Buraya ait olan fark şudur ve kaydedilmelidir: Ahkāf'ta kelime yalnız başına geliyordu. Burada bir muhatap belirtilmiş: belâğun li'n-nâs — "insanlara bir bildirim."

Ve bu, sûrenin birinci ayetiyle örtüşüyor: orada da li-tuhrice'n-nâse denmişti. Sûre "insanlar" kelimesiyle açılıp aynı kelimeyle kapanıyor. Bu, doğrulanabilir bir çerçevedir.

Ayet üç lâm ile üç gerekçe sıralıyor ve sıraları kaydedilmelidir:

Bunu kendi okumam olarak kaydediyorum ve dayanağı üçüncü maddedeki fâil değişikliğidir: ilk iki gerekçenin fâili genel (hüm — insanlar), üçüncüsünün fâili daralıyor. Yani metnin işi herkese aynı derecede varmıyor; uyarı ve bilgi herkese, düşünme ise bir vasfı taşıyanlara ait.

ٱلْأَلْبَٰب — lübbün çoğulu. Kök ل-ب-ب: bir şeyin özü, içi. Bademin ya da cevizin kabuğunun içindeki yenen kısma lübb denir. Kelime Zümer 39/21'de ve Sâd 38/29'da işlendi. Oraya dayanıyorum.

Kelimenin resmi kaydedilmeye değer: akıl, bir yetenek adıyla değil, kabuğun içindeki öz olarak adlandırılıyor. Yani ülü'l-elbâb, "akıllılar" değil, "özü olanlar"dır.