Nahl 79. ayet

Elem yerav ile't-tayri müsahharâtin fî cevvi's-semâ', mâ yümsikühünne illallâh, inne fî zâlike le-âyâtin li-kavmin yü'minûn

"Gökyüzünün boşluğunda boyun eğdirilmiş kuşları görmediler mi? Onları Allah'tan başkası tutmuyor. İnanan bir topluluk için bunda işaretler vardır."

Kelime Kur'an'da yalnız burada geçer. Anlamı: yerle gök arasındaki boşluk, açıklık. Dilciler cevvi "içi boş olan geniş alan" diye tarif eder.

Ve terkip kaydedilmelidir: fî cevvi's-semâ — "göğün boşluğunda". Yani ayet, kuşun uçtuğu yeri bir boşluk olarak adlandırıyor — tutunacak hiçbir şeyin olmadığı yer.

Bunu kendi okumam olarak veriyorum, dayanağı kelimenin seçimidir: cümlenin devamı mâ yümsikühünne illallâh — "onları Allah'tan başkası tutmuyor." Kelime, cümlenin fiilini önceden hazırlıyor: tutunacak bir şeyin bulunmadığı yerde tutan sorulur.

İmsâk (tutmak) kökü Fâtır (Melâike)'nin omurgasıydı — orada 35/2'de (fe-lâ mümsike lehâ) ve 35/41'de (innallâhe yümsikü's-semâvâti ve'l-arda en tezûlâ) sûrenin iki ucunu bağladığı tablolanmıştı. Oraya dayanıyorum.

Üç ayet yan yana konabilir:

Ölçek farkı kaydedilmelidir ve bunu bir gözlem olarak veriyorum: Fâtır kâinatı tutan eli anlatıyor; Nahl aynı fiili bir kuş için kullanıyor. Sûrenin sayım mantığına uygundur: delil, en yakından seçiliyor.

Ve Mülk 67/19'da aynı sahne geçer (evelem yerav ile't-tayri fevkahüm sâffâtin ve yakbıdne, mâ yümsikühünne ille'r-rahmân) ve orada işlendi. İki ayet neredeyse aynıdır ve fark tek kelimededir:

Bu, sûreler arası doğrulanabilir bir örtüşmedir. Ve fark kaydedilmeye değer: Mülk kuşun hareketini tarif ediyor (açıp kapama); Nahl kuşun konumunu (boyun eğdirilmiş). Nahl'in kelimesi (müsahharât), on ikinci ayette yıldızlar için kullanılan kelimenin aynısıdır. Sûre içinde doğrulanabilir bir tekrardır.