Tâhâ 25-28. ayetler

Kāle rabbi'şrah lî sadrî · Ve yessir lî emrî · Vahlül ukdeten min lisânî · Yefkahû kavlî

"Dedi ki: 'Rabbim! Göğsümü aç. · İşimi bana kolaylaştır. · Dilimdeki düğümü çöz · ki sözümü anlasınlar.'"

ش-ر-ح kökü İnşirâh 94/1'de ayrıntılı çözümlendi ve orada kaydedilen tarif şudur: kökün somut anlamı "eti yayıp açmak, ince dilimlere ayırarak genişletmek"tir (şerahtü'l-lahm); buradan bir şeyi açıp genişletmek ve bir sözü açmak (Türkçedeki şerh) anlamları doğar. ص-د-ر kökü de orada işlendi: öne çıkan, çıkış yeri; aynı kökten masdar. Oraya dayanıyorum ve kök tahlilini tekrarlamıyorum.

Buraya ait olan, iki metnin karşılaştırılmasıdır ve tamamı doğrulanabilirdir:

Aynı fiil, aynı nesne (sadr), iki ayrı yön.

Bunu kendi okumam olarak kaydediyorum ve dayanağı yukarıdaki tablodur: İnşirâh, bir peygambere zaten verilmiş olanı hatırlatıyor; Tâhâ, bir başka peygamberin aynı şeyi isteyişini kaydediyor. Yani aynı bağış, bir yerde talep bir yerde cevap olarak duruyor.

Ve İnşirâh'de kaydedilen ikinci bir örtüşme buraya taşınabilir: İnşirâh'ta şerhin ardından yüsr (kolaylık) geliyordu — inne mea'l-usri yüsrâ. Tâhâ'da da aynı sıra var: işrah … ve yessir. İki sûre, aynı iki kelimeyi aynı sırada kullanıyor. Bu, metinden doğrulanabilir bir örtüşmedir.

Dört cümle, dört adım ve son cümle bir sonuç:

Bunu kendi okumam olarak kaydediyorum ve dayanağı sıradır: talepler içeriden dışarıya doğru genişliyor ve dördüncüsü artık bir talep değil, üçüncünün gerekçesi. Nitekim yefkahû cezm edilmiştir — yani emrin cevabıdır, ayrı bir istek değil.

Ve duanın tamamında istenmeyen şey kaydedilmeye değer: Mûsâ, muhatabının iman etmesini istemiyor. Anlaşılmayı istiyor. Yefkahû kavlî — "sözümü anlasınlar". Sonucu değil, iletimin sağlamlığını.

Bu, Kasas 28/56'da işlenen sınırla aynı çizgidedir (inneke lâ tehdî men ahbebte) — orada altı sûreden altı ayrı sınır ifadesi tablolanmıştı. Tâhâ'daki, o sınırın bir peygamberin kendi duasında görünmesidir. Oraya dayanıyorum.

ع-ق-د kökü: düğümlemek, bağlamak, iki ucu birleştirip sıkmak. Kök Felak'de (en-neffâsâti fi'l-ukad) işlendi; oraya dayanıyorum. Aynı kökten akd (sözleşme — iki tarafın bağlanması) ve itikad (kalbin bir hükme bağlanması) gelir.

Dizim nüktesi kaydedilmelidir ve gözden kaçar: ukdeten nekre (belirsiz) ve min lisânî — "dilimden bir düğüm".

Yani talep, dilin tamamının çözülmesi değil. Bir düğüm isteniyor — ve bu, Kasas 28/34'te Mûsâ'nın kendi ifadesiyle uyumludur: ve ahî Hârûnü hüve efsahu minnî lisânâ — "kardeşim Hârûn'un dili benimkinden daha düzgündür." Orada da mutlak bir yetersizlik değil, bir karşılaştırma vardı.

Bunu bir gözlem olarak kaydediyorum: iki sûre de meseleyi derece olarak koyuyor, kusur olarak değil.

ف-ق-ه kökü Fetih, Haşr ve Münâfikûn'de işlendi — derinlemesine anlamak, sözün altındakini kavramak. Tekrarlamıyorum. Ve fiilin seçimi kaydedilmeye değer: yesmeû (işitsinler) denmiyor; anlamanın kendisi isteniyor.